Zoon is tevreden, vader rust eindelijk in een oorlogsgraf

Tegelenaar Jo Wilms werd in januari 1945 door de Duitsers doodgeschoten. 76 jaar later is zijn laatste rustplaats op het kerkhof van Tegelen officieel aangewezen als oorlogsgraf. 'Ik kan het nu een beetje afsluiten', spreekt zoon Sjraar.

75 jaar lang betaalde de inmiddels 86-jarige Sjraar Wilms de grafrechten. Nu besloot hij bij de gemeente de status van oorlogsgraf aan te vragen. 'Veel graven van oorlogsslachtoffers zijn inmiddels verdwenen. Geruimd. Er is eigenlijk nooit zoveel aandacht geweest voor de burgerslachtoffers van de oorlog. De meeste oorlogsgraven zijn van soldaten', spreekt Wilms. Met de officiële erkenning heeft zijn vader definitief een laatste rustplaats gevonden op de Tegelse begraafplaats. En daarmee ook zijn moeder, want Sjraars ouders zijn begraven in een dubbel graf. 'In feite is mijn moeder ook een oorlogsslachtoffer. Zij heeft de dood van mijn vader nooit kunnen verwerken.' 

Sociaal mens

Jo Wilms was een sociaal mens, weet zijn zoon Sjraar. Hij was werkzaam als ploegbaas bij ijzergieterij De Globe, maar vooral echtgenoot en vader van vijf kinderen. Bang voor het oprukkend oorlogsgeweld besloot Jo zijn gezin aan het einde van de Tweede Wereldoorlog onder te brengen bij zijn schoonouders die in Maasbree een boerderij hadden. 'Mijn vader is ons daar na enkele dagen komen opzoeken, wij hingen aan zijn armen en wilden dat hij bleef. Maar mijn vader wilde eerst terug naar Tegelen om nog wat zaken regelen. Daarna zou hij ook naar Maasbree komen, beloofde hij', spreekt zoon Sjraar. 

Verraad van de Veldstraat

Maar het afscheid tussen vader en gezin blijkt definitief te zijn. Eenmaal terug in Tegelen wordt het dorp als snel door de Duitsers tot militair gebied bestempeld, Wilms kan niet meer weg. Samen met zes andere Tegelenaren krijgt hij contact met een Duitse soldaat die voor een beloning de mannen naar veilig gebied wil brengen. Maar het loopt allemaal anders. In plaats van naar de vrijheid lopen de mannen in een hinderlaag. In wat bekend komt te staan als 'Het verraad van de Veldstraat' wordt Jo Wilms doodgeschoten. 'Toen de Duitsers het vuur openden werd mijn vader geraakt, maar niet gedood. Hij heeft in het Duits nog gevraagd zijn leven te sparen omdat hij vader van vijf kinderen was. De Duitser antwoordde dat hij zelf ook kinderen had en schoot mijn vader vervolgens dood. Hij was toen 36 jaar', spreekt Sjraar. 

Oorlogsgraf

Zijn gezin krijgt het nieuws pas drie weken later te horen. 'Toen stortte onze wereld in', zegt Wilms. 'Ik was negen jaar, herinner me alles nog goed. Maar pas met het ouder worden werd het gemis van mijn vader steeds groter. Het begon pas later tot me door te dringen wat ik allemaal gemist had. Met daarbij de vraag hoe mijn leven zou zijn verlopen als ik wel was opgegroeid met een vader.' Dat zijn ouders nu rusten in een oorlogsgraf, zorgt ervoor dat Wilms naar eigen zeggen alles een beetje kan afsluiten. 'Het graf blijft in ieder geval bewaard en dat geeft rust.'